Top set ve back-off setleri: nedir ve ağırlık ne kadar düşürülür

Kısa cevap

Top set, bir egzersizin antrenmandaki en ağır çalışma setidir; back-off setleri ise ondan sonra, tam dinlenmeyle yapılan ve genelde %5-20 daha hafif 2-4 çalışma setidir. Powerlifter'larla 6 haftalık bir çalışmada top set ağırlığının %80'iyle 2 back-off seti, tek başına top setten daha belirgin kuvvet artışı sağladı.

Top set ve back-off setlerinin temel rakamları

Parametre Değer Kaynak
Top set RIR 1-2'de (RPE 8-9) 1-8 tekrarlık 1 set. Deadlift'te RIR 2. tükeniş yalnızca son sette (Helms ve ark. 2016)
Top setten sonra dinlenme 3-5 dk de Salles ve ark. 2009
Ağırlık düşüşü Aynı tekrar için %2-7, daha fazla tekrar için %5-20 düşür. Hesabı 1 fazla RIR ile yap, çünkü top setten sonra kasların zaten yorgun. hesaplayıcının RPE tablosu; yorgunluk payı kendi pratiğimiz
Back-off setleri Aynı ağırlıkla 2-4 set. powerlifter çalışmasında 2 (Androulakis-Korakakis ve ark. 2021); 3-4 kendi pratiğimiz
Back-off setlerinde efor ve dinlenme İlk back-off setini RIR 2-3'te bitir, hipertrofi için çalışıyorsan RIR 1-2'de. 2-3 dk dinlen, squat ve deadlift'te 1-5 tekrarlık setlerden sonra 3-4 dk. kendi pratiğimiz
20 kg× 1040 kg× 860 s60 kg× 560 s75 kg× 390 s90 kg× 190 s100 kg× 5120 s85 kg× 8180 s85 kg× 8150 s85 kg× 8150 s20 kg × 1060 s40 kg × 860 s60 kg × 590 s75 kg × 390 s90 kg × 1120 s100 kg × 5180 s85 kg × 8150 s85 kg × 8150 s85 kg × 8
  • Isınma
  • Çalışma seti
Boş bardan 90 kg × 1'e kadar ısınma, 1 tekrar yedekte 100 kg × 5 top set ve tam dinlenmeden sonra üç adet 85 kg × 8 back-off seti.

Top set ne demek

Top set, bir egzersizin antrenmandaki en ağır çalışma setidir, genelde tek bir set. Ondan sonra tam dinlenmeyle yapılan daha hafif çalışma setleri back-off setleridir (down set de denir). Planlı bir ağırlık düşüşü, yorgunluğa rağmen bu setlerde tekrarlarını korumanı sağlar (Rodriguez ve ark. 2021).

Top set ve back-off setleri ne zaman işe yarar

Top set ile back-off setlerini aynı set sayısında klasik setlerle karşılaştıran bir çalışma, ne kas ne de kuvvet için yok. Avantaj pratik: top set bugün ne kadar güçlü olduğunu gösterir, back-off ağırlığını da onun sonucundan hesaplarsın, Helms ve ark. 2018 çalışmasındaki gibi; böylece zayıf bir günde back-off setlerin kendiliğinden hafifler. Yoğunluk teknikleri arasında top set ağır çok eklemli egzersizlere uyar. Setler boyunca planlı bir ağırlık düşüşü, bu konudaki tek uzun çalışmada sabit ağırlığa benzer kas gelişimi sağladı (Lima ve ark. 2018).

Hedef ya da deneyim Kurulum Neden
Kuvvet 1-5 tekrarlık bir top set, ardından 3-5 tekrarlık 2-3 set. Kuvvet en çok 1RM değerinin %80'i ve üstündeki yüklerle gelişir (ACSM'nin 2026 tutum bildirisi).
Hipertrofi 5-8 tekrarlık bir top set, ardından 8-12 tekrarlık 2-3 set. Kas geniş bir yük aralığında gelişir (Schoenfeld ve ark. 2017), bu yüzden önemli olan set sayısı.
İlk aylar Klasik setler, yani her sette aynı ağırlık. Ağırlık her antrenmanda artıyor ve RIR tahmin etmeyi hâlâ öğreniyorsun.
İlerleme yavaşlıyor RIR 2'de bir top set, ardından 2-3 back-off seti. Yedeğini bir tekrar hassasiyetle tahmin edebildiğinde RIR 1'e geç.
Dumbbell ile izole egzersiz Klasik setler. Back-off setlerini yalnızca ağırlığı küçük adımlarla değiştirebildiğin bir makinede ya da kabloda kullan. 8 kg'dan 6 kg'a inmek bile %25.

Top set ve back-off setleri nasıl yapılır

  1. Boş bardan top set ağırlığının %85-90'ına kadar ısınma setleri yap (ısınma hesaplayıcısı).
  2. Top seti 1-2 tekrar yedekte bırakarak 1-8 tekrar yap (RIR 1-2, RPE 8-9).
  3. 3-5 dakika dinlen (setler arası dinlenme).
  4. Back-off ağırlığını aşağıdaki tablodan, planladığından 1 fazla yedek tekrarla hesapla: planın RIR 2 ise RIR 3 kullan, çünkü top setten sonra yorgunsun.
  5. Aynı ağırlıkla 2-4 back-off seti yap: ilkinde 2-3 tekrar yedekte bırak; sonuncusunda genelde 1 eksik olur.
  6. Top sette tekrar aralığının üst sınırına yedekte tekrarla ulaştığında ağırlık ekle ve back-off setlerini yeniden hesapla (çift ilerleme (double progression)). Son back-off seti tükenişe varınca bir sonraki sefer bir adım daha hafif ağırlık kullan.
H1H2H3H4H1H2H3H4
  • Top set (kg × 5-6)
  • Back-off setleri (kg × 8)
Top sette çift ilerleme: 100 kg × 5, sonra × 6, sonra +2,5 kg; back-off ağırlığı top seti takip eder.

Barla yapılan ağır bir top seti, güvenlik barları hareketin en alt noktasının hemen altına ayarlanmış bir rack'te ya da yardımcıyla yap. Back-off ağırlığını top setten önce hesapla.

Top set varyantları

Top seti hedef bir RIR'ye göre de yapabilirsin: 1-2 tekrar yedekte bırakan ağırlığa kadar çık. Planladığından daha fazla yedekle çıktıysa ağırlık ekle ve ikinci bir top set yap, back-off setlerini de daha ağır olana göre belirle.

Kaç back-off seti yapmalı ve RPE stop ne demek

Back-off seti sayısını ya önceden belirlersin ya da bir set hedef RPE değerine ulaşınca durursun (RPE stop). Helms ve ark. 2018 çalışmasında powerlifter'lar ilk top set çok hafif gelince ikinci bir top set yaptı, back-off setlerinde de top setteki kadar tekrar vardı; düşüş ne kadar büyükse (%2, 4 ya da 6) o kadar çok set yaptılar. Uzun vadeli etkilerini kimse incelemedi (Hickmott ve ark. 2022), o yüzden sabit 2-4 sette kal.

Back-off setleri için ağırlık ne kadar düşürülür

Back-off setleri için ağırlığı genelde top setten %5-20, aynı tekrar sayısı için %2-7 düşürürsün: bu setlerde ne kadar çok tekrar ve yedek istersen düşüş o kadar büyük olur.

Top set Back-off setleri Düşüş 100 kg top setle Yorgunluk payıyla (+1 RIR)
5 tekrar, RIR 1 5 tekrar, RIR 2 %3 97,5 kg 95 kg
1 tekrar, RIR 1 3 tekrar, RIR 3 %12 87,5 kg 85 kg
3 tekrar, RIR 1 5 tekrar, RIR 2 %9 90 kg 87,5 kg
5 tekrar, RIR 1 8 tekrar, RIR 2 %12 87,5 kg 85 kg
8 tekrar, RIR 1 12 tekrar, RIR 2 %18 82,5 kg 77,5 kg

Burada fazladan her tekrar ya da yedekteki her tekrar yaklaşık %3, 8 tekrarın üstünde yaklaşık %4 daha az ağırlık demek; top set ve back-off hesaplayıcısı kendi tekrarın ve RIR değerin için ağırlığı hesaplar.

Androulakis-Korakakis ve ark. 2021 çalışmasındaki powerlifter'lar tek tekrarlık bir top setin ardından onun ağırlığının %80'iyle 3 tekrarlık 2 set yaptı ve bunları RPE 6-7 olarak değerlendirdi, oysa tablo bunları RPE 6'nın altına koyardı. Yani top setten sonraki yorgunluk 1-2 RPE puanı ekliyor; 4. adımdaki fazladan yedek tekrar bu yüzden. Üstelik 1RM değerinin %80'inde kişiler arasında yaklaşık 2,5 tekrarlık fark var (Nuzzo ve ark. 2024), o yüzden ilk back-off setini bir test gibi gör.

Kg ile top set ve back-off örnekleri

Burada back-off ağırlığını RPE tablosundan 1 fazla yedek tekrarla, deadlift'te ise top setin %80-85'i olarak hesaplıyoruz: powerlifter çalışması yaklaşık RIR 1'deki tek tekrardan sonra %80 kullandı, bizim top setimiz ise RIR 2'de.

Egzersiz Top set Back-off setleri Top setten sonra / sonraki dinlenme
Barla squat 140 kg × 3, RIR 1 122,5 kg ile 3 × 5 (%13 daha az), RIR 2 4 dk / 3-4 dk
Barla bench press 100 kg × 5, RIR 1 85 kg ile 3 × 8 (%15 daha az), RIR 2 3 dk / 2-3 dk
Deadlift 180 kg × 1, RIR 2 150 kg ile 2 × 3 (%17 daha az), RIR 3-4 5 dk / 3 dk

Squat, bench press ve deadlift'te top set

Back-off setli bir top set, ağırlık adımı küçük olan çok eklemli egzersizlere uyar.

Uygun Neden
Barla bench press 1,25 kg'lık plakalarla 100 kg'da ağırlığı %2,5 değiştirebilirsin.
Barla squat Ağır top set kuvvet kazandırır, back-off setleri de set sayısını artırır.
Deadlift Birkaç ağır set yerine bir tane yaparsın, daha hafif setlerde tekniği korumak da daha kolay.
Barla omuz press İlerleme en çabuk burada durur, top set de sana bir ağır set verir. 50 kg'da 2,5 kg eklemek bile %5.

Back-off setleri, klasik setler, ters piramit ve drop set karşılaştırması

Back-off setini tam dinlenmeden sonra yaparsın; drop sette ise ağırlığı dinlenmeden düşürürsün.

Top set ve back-off Klasik setler Ters piramit Drop set
Ağırlık En ağır ilk setten sonra aynı ağırlıkla birkaç daha hafif set. Her sette aynı. Her sette düşer. Aynı setin içinde düşer.
Tekrarlar Back-off setlerinde aynı ya da daha fazla. Çoğu zaman setten sete daha az. Genelde daha fazla. Her düşüşte tükenişe kadar.
Haftalık set sayısına katkı Her set. Her set. Her set. Bütün drop set 1 set.

Sık yapılan hatalar

  1. Tükenişe kadar top set. Tükenişe kadar giden bir set sonraki setlerden tekrar götürür (Helms ve ark. 2016). Top sette 1-2 tekrar yedekte bırak.
  2. Düşüşü göz kararı belirlemek. 8 tekrarlık top set ve 12 tekrarlık back-off setlerinde tablo %18 veriyor; %10'luk bir düşüşle 12 tekrara ancak tükenişe giderek ulaşırsın, belki o zaman bile ulaşamazsın. Düşüşü tablodan, 1 fazla yedek tekrarla al.
  3. Top setten sonra kısa dinlenme. Bir dakika dinlenmeyle 10 squat tekrarını korumak için set başına yaklaşık %10 düşüş gerekti (Willardson ve ark. 2012). En az 3 dakika dinlen.
  4. Her egzersizde top set. Sonraki egzersizlere geldiğinde zaten yorgunsun. Top seti ilk 1-2 çok eklemli egzersize ver, izole egzersizlerde klasik set kullan.

Araştırmalar ne diyor

Rehberlerdeki iddia Çalışmalar ne gösteriyor Kesinlik
Klasik setlerden daha fazla kas Klasik setlerle doğrudan bir karşılaştırma yok. Bir çalışmada planlı ağırlık düşüşü, sabit ağırlığa göre kas gelişiminden bir şey kaybettirmedi. düşük
Back-off setleri kuvvet katar Evet, bir powerlifter çalışmasında. Ama tek başına top setle, yani daha az setle karşılaştırıldılar. düşük
Çalışma Tür ve örneklem Sonuç Sınırlılık
Androulakis-Korakakis ve ark. 2021 powerlifter'lar, 6 hafta, grup başına 8 erkek powerlifting toplamında en olası artış: back-off setleriyle yaklaşık 34 kg, onlarsız 11 kg yarı rastgele dağılım, keşifsel analiz
Helms ve ark. 2018 12 powerlifter (9 erkek, 3 kadın), 3 hafta RPE stop: %2, 4 ve 6 düşüşlerde göreli tonaj 74,6, 88,4 ve 114,4 kuvvet ya da kas ölçümü yok
Lima ve ark. 2018 21 erkek, 16 hafta, biceps curl kas kalınlığı ve 10RM artışları sabit ağırlığa benzer; %10 düşüşle daha düşük RPE grup başına 7 kişi, top set yok

Bu sonuçların kadınlarda ve birkaç ay boyunca geçerli olup olmadığı bilinmiyor: çalışmalar 3-16 hafta sürdü, grup başına 7-12 kişiyle, neredeyse hepsi erkekti.

SmartWorkout kayıtları ne gösteriyor

Sporcular, aynı tekrar için RPE tablosunun verdiğinden daha fazla ağırlık düşürüyor (%2-7'ye karşı %14), ama bu egzersizlerin yarısı izole hareketler; orada en küçük dumbbell ya da ağırlık bloğu adımı %10-25. Her sayı en az 50 kişiye dayanıyor.

SmartWorkout uygulamasında top set ve back-off setleri nasıl kaydedilir

SmartWorkout uygulamasında top seti ve back-off setlerini antrenman kaydında, şablonlarda ve programlarda normal çalışma setleri olarak kaydedersin.

  1. Top sete kadar çıktığın ara setleri set menüsünde “Isınma” olarak işaretle ya da “Isınma ekle” ile ekle.
  2. Top seti ilk çalışma setine gir, örneğin 100 kg × 5, RIR 1.
  3. Back-off setlerini “Set ekle” ile ekle, örneğin 85 kg × 8'lik 3 set; ağırlığı “Profil” › “Hesaplayıcılar” › “RIR/RPE hesaplayıcı” içinde hesaplayabilirsin.
  4. Top setten sonra daha uzun dinlenme için “Antrenman ayarları” › “Dinlenme süresi girişi” › “Set başına” seçeneğini seç, sonra top setin menüsünde “Dinlenme süresini ayarla” düğmesine dokun.
  5. Şablonda ya da programda top sete ve back-off setlerine ayrı tekrar aralıkları ver.

Premium'da ilerleme önerileri bu kurulumu tanır ve bir sonraki antrenmanın için top sete ve back-off setlerine ayrı hedefler önerir.

Bir sonraki antrenman için ilerleme önerisi kartı

Bu parçayı program içe aktarma ile yapıştırabilirsin (Antrenman › Programlarım › “+” › “Program içe aktar”). İçe aktarma 10 yapay zeka kredisi tutar, hoş geldin kredileri bunu karşılar.

Uygulamaya yapıştırılacak program
DAY: Upper A- Barla bench press | WU 2x5 | 1x4-6 RIR 1 + 3x6-8 RIR 2 | TEMPO 20X0 | REST 180- Barla öne eğilerek row | 1x6-8 RIR 1 + 2x10-12 RIR 2 | TEMPO 2010 | REST 180- Dumbbell ile eğimli bench press | 3x8-12 RIR 1 | TEMPO 2010 | REST 120- Geniş tutuş lat pulldown | 3x10-12 RIR 1 | TEMPO 2010 | REST 120

SmartWorkout ile kaydet

iPhone ve Android için ücretsiz antrenman günlüğü: setler, RIR, tempo, egzersiz grupları ve programlar.

Sorular

Back-off seti nedir?

Back-off seti, top setinden, yani egzersizin en ağır setinden sonra tam dinlenmeyle yapılan daha hafif bir çalışma setidir. Genelde aynı ağırlıkla 2-4 tane yapılır.

Top set ne demek?

Top set, bir egzersizin antrenmandaki en ağır çalışma setidir, genelde tek bir set. Ondan önceki setler ısınma setleri, ondan sonraki daha hafif çalışma setleri ise back-off setleridir.

Back-off setleri yüzde kaç olmalı?

Fazladan her tekrar ya da yedekteki fazladan her tekrar için ağırlığı yaklaşık %3 düşür, yorgunluk için de %3 daha: RIR 1'de 5 tekrarlık top set ve RIR 2'de 8 tekrarlık back-off setleriyle bu yaklaşık %15 eder. Kendi tekrar sayın ve RIR hedefin için ağırlığı 1RM hesaplayıcısında hesaplayabilirsin.

Drop set ile back-off seti arasındaki fark nedir?

Back-off seti, tam dinlenmeden sonra yapılan ayrı bir settir ve genelde yedekte tekrar bırakılır. Drop set ise aynı setin içinde dinlenmeden ağırlığı düşürür, genelde tükenişe kadar.

Kaç back-off seti yapmalıyım?

Genelde 2-4. Powerlifter'larla yapılan bir çalışmada 3 tekrarlık yalnızca 2 set, tek başına top setten daha belirgin kuvvet artışı sağladı; egzersiz o kas grubu için antrenmandaki tek egzersizse daha fazlasını yapabilirsin.

Back-off setleri hipertrofi için iyi mi?

Normal setler kadar iyi, çünkü her biri tam bir çalışma seti. Hipertrofi için onları tükenişe daha yakın, 2-3 yerine 1-2 tekrar yedekte bırakarak bitir.

Kaynaklar

  1. Rodriguez J, Hanney WJ, Kolber MJ, et al. Utility of Back-Off Sets: An Overview. Strength Cond J. 2021;43(5):65-76.
  2. Androulakis-Korakakis P, Michalopoulos N, Fisher JP, et al. The Minimum Effective Training Dose Required for 1RM Strength in Powerlifters. Front Sports Act Living. 2021;3:713655.
  3. Helms ER, Cronin J, Storey A, et al. Application of the Repetitions in Reserve-Based Rating of Perceived Exertion Scale for Resistance Training. Strength Cond J. 2016;38(4):42-49.
  4. Helms ER, Cross MR, Brown SR, et al. Rating of Perceived Exertion as a Method of Volume Autoregulation Within a Periodized Program. J Strength Cond Res. 2018;32(6):1627-1636.
  5. de Salles BF, Simão R, Miranda F, et al. Rest interval between sets in strength training. Sports Med. 2009;39(9):765-77.
  6. Lima BM, Amancio RS, Gonçalves DS, et al. Planned Load Reduction Versus Fixed Load: A Strategy to Reduce the Perception of Effort With Similar Improvements in Hypertrophy and Strength. Int J Sports Physiol Perform. 2018;13(9):1164-1168.
  7. Currier BS, D'Souza AC, Singh MAF, et al. American College of Sports Medicine Position Stand. Resistance Training Prescription for Muscle Function, Hypertrophy, and Physical Performance in Healthy Adults: An Overview of Reviews. Med Sci Sports Exerc. 2026;58(4):851-872.
  8. Schoenfeld BJ, Grgic J, Ogborn D, et al. Strength and Hypertrophy Adaptations Between Low- vs. High-Load Resistance Training: A Systematic Review and Meta-analysis. J Strength Cond Res. 2017;31(12):3508-3523.
  9. Hickmott LM, Chilibeck PD, Shaw KA, et al. The Effect of Load and Volume Autoregulation on Muscular Strength and Hypertrophy: A Systematic Review and Meta-Analysis. Sports Med Open. 2022;8(1):9.
  10. Nuzzo JL, Pinto MD, Nosaka K, et al. Maximal Number of Repetitions at Percentages of the One Repetition Maximum: A Meta-Regression and Moderator Analysis of Sex, Age, Training Status, and Exercise. Sports Med. 2024;54(2):303-321 (online 2023).
  11. Willardson JM, Simão R, Fontana FE. The effect of load reductions on repetition performance for commonly performed multijoint resistance exercises. J Strength Cond Res. 2012;26(11):2939-45.